Zakończenie budowy to wyczekiwany moment dla każdego inwestora. Jednak zwieńczenie prac nie zawsze oznacza możliwość bezpośredniego korzystania z obiektu. Mianowicie oddanie budynku do użytkowania w niektórych przypadkach wiąże się z koniecznością spełnienia określonej procedury, która wynika już z pozwolenia na budowę. Stanowi o tym prawo budowlane, którego przepisy jasno określają, kiedy inwestor zobowiązany jest do wykonania konkretnych czynności przed ostatecznym zakończeniem budowy i udostępnieniem budynku do użytku. Warto wiedzieć, kto jest zobowiązany do ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie oraz jak wygląda cały ten proces. 

W jaki sposób przebiega oddanie budynku do użytku?

Prawo budowlane z zasady określa, że do użytkowania obiektu, którego wzniesienie wymagało wydania odpowiedniego pozwolenia, można przystąpić po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy. W zależności od rodzaju inwestycji prawo budowlane wyróżnia trzy możliwości oddania budynku do użytku. Pierwszą z nich jest korzystanie z obiektu budowlanego bez konieczności uzyskiwania zezwoleń w przypadku, gdy inwestycje zostały zwolnione z takiego obowiązku. Drugim wariantem jest obligatoryjne zawiadomienie organu nadzoru budowlanego o zakończeniu prac lub uzyskanie decyzji o pozwolenie na użytkowanie.

Uzyskanie pozwolenia wymaga zawiadomienia Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej. Przy czym warto pamiętać, że budynek przygotowany do oddania powinien być w tzw. stanie deweloperskim, czyli niemal gotowym do zamieszkania. Nadto, inwestorzy są zobowiązani do tego, by do informacji o zakończeniu budowy dołączyć: oryginał dziennika budowy i wszelkie oświadczenia o zgodności wykonania budowy z pozwoleniem, odpowiednim zagospodarowaniem terenów, inwentaryzacją geodezyjną, potwierdzeniem odbioru przyłączy oraz kopią świadectwa charakterystyki energetycznej obiektu. Jeśli wymienione organy w ciągu 14 dni od zgłoszenia zakończenia prac nie wniosą sprzeciwu, wówczas uznaje się to za zgodę na użytkowanie.

W trakcie bezpośredniego oddania budynku do użytkowania wykonawca przekazuje inwestorowi kompletną dokumentację wraz z instrukcjami i opracowaniami projektowymi, które właściciel lub zarządca budynku powinien zachować przez cały okres funkcjonowania  obiektu. W przypadku odbioru mieszkań z rynku pierwotnego deweloper jest zobowiązany do poinformowania właściciela o terminie odbioru i przygotowania odpowiedniego oświadczenia. Spotkanie w gotowym do użytku mieszkaniu kończy się podpisaniem protokołu wraz z oddaniem kluczy nowemu właścicielowi.